İçindekiler
Kanıt Dedektiflik'in blogunda yayımlanan rehber yazıları ve kurumsal sayfalar, okurun gerçekten sorduğu hukuki ve pratik sorulara doğru, kaynaklı ve sınırlarını bilen cevaplar vermek için hazırlanır. Aşağıdaki ilkeler, bu metinlerin her birinin hangi süreçten geçtiğini anlatır.
Kanıt Dedektiflik Editör Masası kimdir?
Kanıt Dedektiflik Editör Masası, büronun rehber yazılarını ve kurumsal sayfalarını planlayan, kontrol eden ve yayımlayan editoryal işlevin adıdır. Yazılar tek bir kişinin imzasıyla değil bu ortak adla yayımlanır; çünkü her metin taslak, mevzuat kontrolü ve editör denetimi aşamalarından geçen bir sürecin ürünüdür ve sorumluluğu büroya aittir. Editör Masası hukuki görüş üretmez; mevzuatı doğru aktarmaktan ve metnin bu ilkelere uygunluğundan sorumludur.
Bir rehber yazısı hangi aşamalardan geçer?
- Okur sorusu. Konu, insanların gerçekten sorduğu bir sorudan seçilir ve yazının o soruya ilk paragraflarda doğrudan cevap vermesi hedeflenir.
- Kaynak toplama. İlgili kanun metinleri Mevzuat Bilgi Sistemi'nden güncel hâliyle alınır; gerekiyorsa resmî kurum yayınlarına bakılır.
- Taslak. Yapı ve ilk metin, yapay zekâ destekli araçlar kullanılarak oluşturulur.
- Mevzuat kontrolü. Her madde numarası, tarih ve ceza aralığı birincil metinle karşılaştırılır.
- Editör denetimi. İnsan editör metni hukuki doğruluk, yöntem güvenliği, ton ve bu sayfadaki kurallar açısından okur.
- Yayın ve izleme. Yazı yayımlandıktan sonra mevzuat değişiklikleri ve okur bildirimleri karşısında izlenir.
Mevzuat kontrolü ne anlama gelir?
Yazı sayfalarındaki "Mevzuat kontrolü yapılmıştır" ibaresi, yazıda anılan her kanun maddesinin yayım veya güncelleme tarihinde Mevzuat Bilgi Sistemi'ndeki yürürlükteki metinle karşılaştırıldığını gösterir. Kontrolde değişiklik notlarına da bakılır; örneğin KVKK m.6'nın 2024'te 7499 sayılı Kanun'la, TMK m.166'nın dördüncü fıkrasının aynı yıl 7532 sayılı Kanun'la değiştirilmiş olması metne yansıtılır. Bir madde numarasını birincil metinden doğrulayamadığımızda numarayı yazmaz, yalnızca kanunun adını veririz.
Bu ibare, yazının sonraki mevzuat değişikliklerinden etkilenmeyeceği anlamına gelmez. Kanunlar değişir; bu yüzden her yazının güncellendiği tarih sayfada görünür. Sık başvurulan hükümleri tek yerde görmek isterseniz yasal çerçeve sayfasına bakabilirsiniz.
Yalnızca resmî ve yetkili kaynak
Hukuki bilgide yalnızca birincil ve yetkili kaynaklara dayanırız.
| Kaynak türü | Örnek | Kullanım kuralı |
|---|---|---|
| Mevzuat | mevzuat.gov.tr, resmigazete.gov.tr | Madde metni ve değişiklik tarihi buradan alınır |
| Yargı kararları | yargitay.gov.tr, anayasa.gov.tr | Esas ve karar numarası yalnızca resmî kaynaktan doğrulanırsa yazılır; doğrulanamazsa ihtiyatlı ve genel bir ifade kullanılır |
| Kurum yayınları | kvkk.gov.tr, adalet.gov.tr, barobirlik.org.tr | Uygulama ve yorum için başvurulur |
| İstatistik | tuik.gov.tr | Yalnızca yılı ve kaynağıyla verilir; doğrulanamayan sayı yazılmaz |
Forumlar, anonim bloglar, sosyal medya paylaşımları ve başka dedektif bürolarının metinleri kaynak olarak kullanılmaz. Başka bürolara atıf yapmaz, onları eleştirmeyiz; yaygın bir yanılgıyı düzeltirken kimseyi hedef almadan doğru bilgiyi veririz.
Temsili senaryo kuralı
Rehberlerdeki örnek olaylar kurgusaldır. "Temsili senaryo" başlıklı kutularda yer alır ve her birinde kurgusal olduğu açıkça yazar. Senaryolar gerçek bir dosyadan uyarlanmaz; kişiler, yerler ve ayrıntılar yöntemi göstermek için oluşturulur. Aynı dürüstlük ilkesi büro hakkındaki bilgilere de uygulanır: Müşteri yorumu, vaka sayısı, başarı oranı, deneyim yılı veya ödül gibi doğrulanamayan iddialara yer vermeyiz.
Yapay zekâ desteği ve insan denetimi
Rehber yazılarımızın ve kurumsal sayfalarımızın taslakları yapay zekâ destekli araçlar kullanılarak hazırlanır. Bu araçları kaynakları düzenlemek, yazının iskeletini kurmak ve ilk metni oluşturmak için kullanıyoruz. Hiçbir taslak bu hâliyle yayımlanmaz; her metin yayından önce insan editör denetiminden geçer.
Denetimde şu kurallar uygulanır: Yapay zekâ çıktısı kaynak sayılmaz. Madde numarası, tarih, ceza aralığı ve her türlü rakam birincil kaynaktan yeniden doğrulanır. Yasadışı bir yöntemi tarif eden, garanti veren ya da okuru korkutarak yönlendiren ifadeler çıkarılır. Doğrulanamayan her ayrıntı ya silinir ya da genel ve ihtiyatlı bir ifadeye dönüştürülür. Bu yöntemi saklamıyoruz; okurun güvenini hak etmenin yolu, metnin nasıl denetlendiğini açıkça göstermektir.
Editörün yayın öncesi kontrol listesi şu sorulardan oluşur:
- [ ] Metindeki her madde numarası ve tarih birincil kaynakla karşılaştırıldı mı?
- [ ] Telefon dinleme, hesaba girme, takip cihazı gibi yöntemler yalnızca suç ve delil yasağı bağlamında mı anılıyor?
- [ ] Kesin sonuç vaadi, abartılı üstünlük iddiası veya garanti içeren bir ifade kaldı mı?
- [ ] Her örnek olay "temsili senaryo" olarak işaretli mi?
- [ ] Hukuki strateji gerektiren noktalarda okur avukatına yönlendiriliyor mu?
- [ ] Bağlantılar çalışıyor ve kaynaklar resmî mi?
Güncelleme politikası
Yazılar yayımlandıktan sonra da izlenir. Bir yazıyı şu durumlarda güncelleriz:
- İlgili bir kanun maddesi değiştiğinde veya yeni bir düzenleme yürürlüğe girdiğinde
- Resmî kaynaktan doğrulanabilen ve yazıdaki bilgiyi etkileyen bir yargı kararı yayımlandığında
- Bir okurun ya da avukatın hata bildirimi doğrulandığında
- Yazıdaki bir bağlantı veya kaynak geçersiz hâle geldiğinde
Esaslı güncellemelerde sayfadaki güncelleme tarihi yenilenir. Yazım hatası gibi anlamı etkilemeyen düzeltmeler tarih değiştirilmeden yapılabilir.
Hata bildirimi
Bir yazıda hatalı ya da güncelliğini yitirmiş bilgi gördüğünüzde iletişim sayfasından bize yazabilirsiniz. Bildiriminizde yazının adresini, hatalı olduğunu düşündüğünüz ifadeyi ve varsa dayandığınız resmî kaynağı belirtmeniz incelemeyi kolaylaştırır. Her bildirimi birincil kaynakla karşılaştırırız; hata doğrulanırsa yazıyı düzeltir, esaslı düzeltmelerde güncelleme tarihini yenileriz. Bildirimi yapan kişinin bilgileri yalnızca bu amaçla kullanılır.
Hukuki tavsiye değildir
Ticari ilişkiyi de gizlemiyoruz: Bu yazıları bir özel dedektiflik bürosu yayımlar. Bu yüzden bir dedektife ihtiyaç olmadığı durumları da açıkça yazmayı ilke ediniyoruz. Vakıa çekişmesizse, kayıt zaten resmî bir kurumdaysa ya da durum acil bir güvenlik meselesiyse doğru adres dedektif değil; avukat, mahkeme veya kolluktur.