Kastamonu Özel Dedektif: Orman, Köy ve Kıyı Hattında Delil

Kastamonu'da özel dedektif çalışması, tek bir şehir merkezine değil, 13 bin kilometrekarelik bir ormana ve içine dağılmış köylere göre kurulur. Merkez ilçe yaklaşık 160 bin kişiyle ilin tek kalabalık yeridir; nüfusun geri kalanı Tosya ile Taşköprü'nün ovalarında, İnebolu ve Cide kıyısında ve Küre Dağları'nın eteğindeki küçük ilçelerde yaşar. Kastamonu'daki saha işi İstanbul'dan yönetilir; ormanla kaplı ilin farklı köşelerinde dosyanın istediği ilçede yerel koordinasyon kurulur. Elde edilen sonuç, avukatınızın duruşmada savunabileceği, hukuka uygun toplanmış ve zaman damgasıyla sınanabilen bir Delil Dosyası olur.

Önce mesafe: yirmi ilçe, dört ayrı hat

Kastamonu'da bir dosyanın süresini ve yöntemini belirleyen ilk etken, kişinin hangi hatta yaşadığıdır. Yirmi ilçe il merkezinden dört yöne açılır ve her hattın kendi ritmi vardır.

Merkez'den Tosya yaklaşık 37, Taşköprü 39, İnebolu 67, Cide 88 kilometre uzaktadır. Bu rakamlar kâğıtta küçük görünür; virajlı dağ yolunda, kışın kar altında ve sonbaharda hasat trafiğinde ortalama hız düşer ve bir gözlem günü yolda geçen süreyle kısalır. Bu yüzden ön görüşmede kişinin gün içindeki gerçek güzergâhı sorulur, plan ona göre yazılır.

Kırsalda ikinci sorun görünürlüktür. Elli haneli bir köyde yabancı plakalı bir aracın kahvehane önünde iki saat durması ertesi gün bütün vadide konuşulur. Bu yüzden köy dosyalarında uzun bekleyiş yerine yol güzergâhı, pazar günü uğranan çarşı ve ilçe merkezleri kullanılır. Israrlı ve fark edilir biçimde takip TCK m.123/A kapsamında suç oluşturabilir; köy evinin avlusu, bahçesi ve içi ise özel alandır, oraya girilmez.

Kale'nin eteğinden Kuzeykent'e: Merkez ilçe

Merkez ilçe, ilin tek kentsel dokusudur ve bu doku ikiye ayrılır. Tarihî çekirdek Kastamonu Kalesi'nin, 1885 tarihli Saat Kulesi'nin ve Atabey Camii'nin çevresindeki dar sokaklardadır; orada gözlem yaya yapılır ve çarşı saatlerine bağlıdır. İlçenin en kalabalık mahallesi olan Kuzeykent ise apartman ve site dokusuyla çarşıdan ayrı bir yaşam kurar; Kastamonu Üniversitesi'nin öğrenci hareketi de bu kuşağı etkiler.

Burada öne çıkan dosyalar kentsel ve tanıdıktır: boşanma sürecinde beyan edilen yaşam düzeninin doğrulanması, velayet, evlilik öncesi doğrulama, üniversite çevresinde çocuğun kimlerle vakit geçirdiği. Merkezden yaklaşık 18 kilometre uzaktaki Kasaba Köyü'nde, UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne giren Mahmut Bey Camii ziyaretçi çeker; bu yol dışarıdan gelen araçlar için alışılmış bir güzergâhtır. Ankara yönündeki Ilgaz geçişi kışın buzlanma ve karla yavaşlar; başka ilden gelip giden birinin varış saati bu yüzden kayar ve gözlem takvimi buna göre esnetilir.

Pirinç ve sarımsak takvimi: Tosya ve Taşköprü

Tosya ile Taşköprü'nün ekonomisi iki ürünün takvimine bağlıdır ve bu takvim ticari dosyaların zamanını belirler. Tosya pirinç ovasıdır, ilçede ayrıca ahşap doğrama ve mobilya atölyeleri çalışır; Taşköprü'nün adıyla anılan sarımsağı ise yaz ortasında sökülüp kurutulur ve ülkenin dört bir yanına gider. Tosya'da pirinç festivali ağustosta, Taşköprü'de sarımsak festivali de yaz sezonunda düzenlenir; başka şehirlerde yaşayan hemşehriler bu günlerde ilçeye döner ve çarşı kalabalıklaşır.

Ürün alım satımının büyük bölümü sözlüdür: bir komisyoncu, bir depo sahibi ve bir üretici arasında "hasattan sonra öderim" cümlesiyle başlayan anlaşmalar sonradan alacak uyuşmazlığına döner. Böyle bir dosyada sağlam delil çoğu zaman elde bulunur ve dağınıktır: kantar fişi, sevkiyat izi, banka dekontu, mesaj yazışması. Saha tarafı bunları tamamlar; karşı tarafın işletmesindeki fiilî faaliyet kamusal alandan belgelenir, ilişkili firmalar ticaret sicili ilanlarından taranır. Bu tür ihtilafların ayrıntıları bayi ve tedarikçi araştırması sayfasında anlatılır; ortaklık dosyaları için ise ayrı bir çerçeve gerekir.

Yol üstü ilçeler: Daday, Araç ve Devrekani

Daday, Araç ve Devrekani, haritada ara ilçe gibi durur ama dosyaların büyük kısmı bu yol hatlarında başlar. Daday'ın altmış köyü ormanla hayvancılık arasında dağılmıştır; ilçe Cittaslow ağına girmiş, etli ekmeğiyle anılan sakin bir yerdir ve burada sakinlik, her yeni yüzü görünür kılar. Araç, yüzyıllardır kıyı ile iç kesim arasındaki kervan durağıdır; ilçe nüfusunun büyük kısmı köylerde yaşar ve Araç kasabasının kent nüfusu küçüktür. Devrekani ise İnebolu yolunun üstündedir; kıyıya inen ya da Küre Dağları'na çıkan kişi buradan geçer, bu yüzden güzergâh tespiti için kullanışlı bir kontrol noktasıdır.

Yılın takvimi

Kastamonu'da mevsim, dosyanın yöntemini değiştirir. Aşağıdaki tablo, hangi dönemde hangi yöntemin öne çıktığını özetler.

İnebolu, Cide ve yazın dolan kıyı

Kıyı hattı yılın iki ayrı yüzünü taşır. İnebolu, Millî Mücadele'nin cephane limanıdır ve İstiklal Yolu'nun başlangıç noktasıdır; liman bugün de kereste ve levha ürünlerinin, parkenin yüklendiği bir iskeledir. Cide'de tekne ve gemi yapımı tersanelerde sürer, şimşirden kaşık yapımı ise küçük bir el sanatı olarak yaşar. Abana'nın kış nüfusu birkaç bin kişidir; yazın bu sayı birkaç katına çıkar ve Deniz Festivali'ndeki kalabalık plajı ve çarşıyı doldurur.

Yaz kıyısında kalabalık, gözlemi gizler; ama kişinin kimliğini ve ilişkisini doğrulamayı da zorlaştırır. Pansiyonların ve yazlıkların içi özel alandır; resepsiyon kaydı istemek ancak mahkeme kararıyla mümkündür. Kışın ise çarşı boşalır, gözlem pencereleri daralır ve yabancı araç tersine daha görünür hâle gelir. Sezonluk yazlık kiralama ilanları da kıyıda sık görülen dolandırıcılık biçimidir; kapora gönderilen ilanın kime ait olduğu, dolandırıcılık araştırması kapsamında açık kaynakta doğrulanabilir.

Küre Dağları: maden, orman ve boşalan köyler

Küre Dağları'nın içinde yaşayan nüfus azalıyor ve yaşlanıyor; bu, bölgedeki dosyaların karakterini değiştirir. Küre bakır madeniyle anılır, Pınarbaşı'nda kırsal nüfusun büyük bölümü ileri yaştadır, Ağlı ilin en küçük ilçesidir. Yolların büyük kısmı dar ve virajlıdır, kışın kar günlerce yolu kapatabilir. Küre Dağları Millî Parkı'ndaki kanyon ve yürüyüş rotaları yaz aylarında doğaseverleri getirir; bu hareket de kayıp kişi dosyalarında sık geçer.

Burada fiziki gözlem çoğu zaman anlamsızdır, çünkü kimse yabancı bir aracın köy içinde fark edilmeden dolaşmasını beklemez. Bunun yerine adres doğrulaması, kimin hangi köyde fiilen yaşadığı, ilişkili kişiler ve açık kaynaktaki izler üzerinde çalışılır. Kayıp bildirimi ise önce jandarmaya yapılır; kayıp kişi araştırmasında Kanıt, resmi aramanın yerine geçmez, ailenin elindeki ipuçlarını ve açık kaynakları düzenler.

İstanbul'daki evlat, köydeki ebeveyn

Kastamonu'nun en tipik dosyası, işi İstanbul, Ankara ya da yurt dışında olan bir evlatla köyde tek başına yaşayan ebeveyn arasındadır. Bozkurt gibi ilçelerde nüfusun büyük bölümü il dışında yaşar; köydeki ev ve tarla, kalan akrabanın ya da komşunun kullanımına geçer. Evlat, ailesinin mal varlığının fiilen kimde olduğunu, yaşlı ebeveynin kiminle yaşadığını ve vekâletle yapılan işlemlerin gerçekten ebeveynin isteğiyle yapılıp yapılmadığını öğrenmek ister.

Bu sorular hukuken hassastır. Tapu, banka ve nüfus kayıtları kamuya kapalıdır; Kanıt bu kayıtları kimseye sorgulatmaz, yetkili kişi ya da avukat mahkeme kanalıyla ulaşır. Mal varlığı araştırmasının kapsamı bu yüzden açık kaynakla, ilan ve sicil bilgisiyle, arazinin fiilî kullanımıyla sınırlıdır. Yaşlı ebeveynin evine izinsiz girilmez, görüşmeleri kaydedilmez; aksi hâlde hem delil değeri kaybolur hem de TCK m.132–134 kapsamında suç doğabilir.

Yargı çevresi

Kastamonu'da dosyaların nerede görüleceği ilçeye göre değişir. Kastamonu Adliyesi il merkezindeki ana adliyedir; Daday ve İhsangazi dosyaları da buraya gelir. Tosya, Taşköprü, Araç, Azdavay ve Devrekani'de ayrı adliye bulunur; Pınarbaşı'nın dosyası Azdavay'a, Seydiler'inki Devrekani'ye, Hanönü'nünki Taşköprü'ye gider. Kıyıda İnebolu ağır ceza merkezidir; Cide ve Küre ile birlikte Abana, Bozkurt, Çatalzeytin, Doğanyurt, Ağlı ve Şenpazar'ı kapsar. İstinaf aşamasında dosyalar Ankara Bölge Adliye Mahkemesi'ne ulaşır.

Boşanma ve velayet dosyaları aile mahkemesinde, ticari uyuşmazlıklar ticaret mahkemesinde görülür; aile ya da ticaret mahkemesi bulunmayan yerlerde asliye hukuk mahkemesi bu işlere bakar. Bu nedenle Delil Dosyası, avukatınızla birlikte, dosyanın hangi mahkemeye gideceği belli olduktan sonra düzenlenir.

Planlama, komşu iller ve ilk adım

Kastamonu dosyalarında en kritik karar, kişinin gün içindeki gerçek hattını ilk görüşmede netleştirmektir. Aynı kişi sabah Tosya'daki çarşıda, öğleden sonra Çorum sınırının öte yanındaki Osmancık ya da Kargı hattında olabilir; Kargı 1953'e kadar Kastamonu'ya bağlıydı ve iki il arasındaki bağ bugün de sürer. Çorum, Sinop, Karabük ve Çankırı ile uzanan sınır hatlarında bir güzergâh tek kronolojide birleştirilir.

Dosya açmadan önce atılacak adımlar şöyle sıralanabilir:

1. Kişinin yaşadığı ilçeyi ve köyü, düzenli gittiği çarşıyı ve günlerini yazın.
2. Elinizde yazışma, dekont, fotoğraf ya da sevkiyat izi varsa dokunmadan saklayın.
3. Önce avukatınızla ulaşmak istediğiniz hukuki sonucu belirleyin; yetkili mahkeme de buna göre ortaya çıkar.
4. Köy ya da ev içi görüntü almaya çalışmayın; bu, delili değersiz kılar.
5. Ücretsiz ön görüşme talebini iletişim sayfasından iletebilirsiniz; ardından görüşülenler yazılı bir kapsama dönüşür.

Mal varlığı ve aile dosyaları için ayrıntılı hukuki çerçeve mal varlığı araştırması rehberinde bulunur; adres bilinmeyen bir kişi için adres tespiti ayrı bir hizmettir.