Çamlıdere Özel Dedektif

1.200 metreyi aşan rakımıyla Çamlıdere, Ankara'nın serin ve ormanlık kuzeybatı köşesindedir. 1953'e kadar Kızılcahamam'a bağlı olan ilçe, bugün de onunla güçlü bir bağ içindedir: Çamlıdere'nin adliyesi Kızılcahamam'a birleştirilmiştir. Ankara'ya içme suyu sağlayan Çamlıdere Barajı, Çamkoru orman kampı ve Benli Yaylası ilçenin doğal simgeleridir; Şeyh Ali Semerkandi Türbesi ise Türkiye'nin dört bir yanından ziyaretçi çeker. Ormancılık, hayvancılık ve yaylacılık geçimin temelini oluşturur.

Çamlıdere'nin nüfusu mevsime göre belirgin biçimde değişir. Kışın ilçe neredeyse içine kapanır; yaz aylarında ise Ankara'da ve başka şehirlerde yaşayan aileler köylerine ve yaylalarına döner, temmuzdaki doğa ve yağlı güreş şenliği kalabalığı zirveye taşır. Kırk sekiz mahallenin önemli kısmı dağınık ve ormanlık alanlara yayılmıştır; bazı köylere kışın ulaşım kar nedeniyle zorlaşır. Bu nedenle saha çalışması, mümkün olduğunca mayıs–ekim aralığında ve kişinin ilçede bulunduğunun önceden teyit edildiği günlerde planlanır.

Çamlıdere'den gelen talepler küçük ölçekli ama somut dosyalardır: ortak mirastaki orman içi tarla ve evlerin kullanımı, ilçeden göç etmiş mirasçıların adres tespiti, yazın köye dönen ve ayrı yaşayan eşin kiminle kaldığı. Beyler, Kayabaşı, Yayalar ve Peçenek gibi mahallelerde herkes birbirini tanıdığından, gözlem kısa tutulur ve köy içinde değil, yollarda ve kamusal noktalarda yapılır.

İl merkezine yaklaşık 71 km mesafedeki Çamlıdere, merkezden bağımsız işleyen bir yerel düzene sahiptir; bu uzaklık saha planlamasını doğrudan etkiler. İlçe yaklaşık 10.200 kişilik nüfusuyla Ankara ilçeleri arasında 23. sıradadır; kilometrekareye düşen yaklaşık 13 kişi, sokak dokusunun ne kadar kalabalık olduğunu gösterir.

Dağınık köy yerleşimi ve sınırlı ulaşım seçenekleri nedeniyle Çamlıdere'de saha planı, ilçe merkezine giriş-çıkış güzergâhları ve belirli günlerde yoğunlaşan hareket üzerine kurulur. Dosyaların bir bölümünde güzergâh Kızılcahamam, Kahramankazan, Güdül çevresine uzanır; bu nedenle plan ilçe sınırında bitmez.