Şenkaya Özel Dedektif

Şenkaya, Erzurum merkezine kuş uçuşu 117 kilometre, karayoluyla ise 185 kilometre kadar uzaktadır; il sınırının kuzeydoğusunda, 1.886 metre rakımda kurulmuştur. İlçe 1946'da Kamhis, Kosor ve Bardız nahiyelerinin birleştirilmesiyle oluşmuş, çekirdeğini Ortulu köyü oluşturmuştur. Doğusunda Allahüekber Dağları yükselir; yaylalar ve çayırlar ilçenin büyük bölümünü kaplar. Kasabada Aşağı ve Yukarı adlı iki mahalle vardır, geri kalan yerleşim köy ve mezralardır.

Nüfus 1980 dolaylarında 38 bini aşmışken bugün 15 bin düzeyine inmiştir; yarıdan fazla azalma, köylerdeki boş evleri ve işlenmeyen tarlaları ilçenin en görünür gerçeği yapar. Yaz aylarında yaylalara çıkan sürüler ilçeyi geçici olarak hareketlendirir, kışın ise köylerin bir bölümünde yalnızca yaşlı nüfus kalır. Geçim hayvancılığa ve çayır-mera işletmeciliğine dayanır. Atatürk Üniversitesi'ne bağlı meslek yüksekokulu, Şenkaya'da kasaba hayatına dönemlik bir öğrenci hareketi ekler. Adliye birimi Oltu Adliyesi'ne bağlı çalışır; bu yüzden resmî işlerin çoğu Şenkaya ile Oltu arasında yürür.

Uzaklık dedektiflik için üç sonuç doğurur: yol ve konaklama maliyeti belirginleşir, kışın ulaşım programı belirleyici olur, köylerde yabancı araç saatlerce konuşulur. Bu nedenle çoğu zaman ilçeye tek bir gidişte kısa bir pencere kurulur ve pencere pazar günü, hasat ya da bayram dönüşü gibi görünür bir hareketle eşleştirilir. En sık talepler miras ve tarla kullanımına, kentte yaşayan eşlerin adres tespitine ve köyde kalan yakının bakım düzenine ilişkindir; üçünde de dedektif yalnızca kamusal alandan görünenle yetinir.

İl merkezine yaklaşık 117 km mesafedeki Şenkaya, merkezden bağımsız işleyen bir yerel düzene sahiptir; bu uzaklık saha planlamasını doğrudan etkiler. Nüfus açısından Şenkaya, yaklaşık 14.900 kişilik nüfusuyla Erzurum ilçeleri arasında 12. sıradadır.

Dağınık köy yerleşimi ve sınırlı ulaşım seçenekleri nedeniyle Şenkaya'da saha planı, ilçe merkezine giriş-çıkış güzergâhları ve belirli günlerde yoğunlaşan hareket üzerine kurulur. Takip sırasında Oltu, Olur, Narman yönündeki geçişler sık görülen senaryolardır; bu ilçelerdeki gözlem gereği yazılı kapsamda önceden belirtilir.