Yenişarbademli Özel Dedektif

Yenişarbademli, Isparta'nın en küçüğüdür. Yaklaşık 2,4 bin kişi 237 kilometrekarelik alana dağılmıştır ve idari yapı bu ölçeğe uygundur: Gündoğdu, Yenicami, Yenice ve Pınarbaşı olmak üzere dört mahalle. İlçe Merkez'e 73 kilometre uzaklıkta, Beyşehir Gölü'nün batısında ve Konya sınırına yakındır; Yenişarbademli'nin ayrı adliyesi yoktur.

Yargı zinciri ilçeyi harita üzerinde yeniden çizer. Dosyalar Şarkikaraağaç Adliyesi'ne, ağır ceza işleri bakımından ise Yalvaç çevresine bağlanır; yani Yenişarbademli sakinleri yargı işleri için Isparta Merkez'e değil kuzeye giderler. Saha ve belge çalışması da bu hatta göre planlanır: Merkez'den yola çıkan bir ekip için bu, uzun bir günün başlangıcıdır. Kış aylarında dağ yolları ve soğuk, gözlem takvimini hava durumuna bağlar. Yaz aylarında göl çevresinde artan ziyaretçi hareketi yabancı aracı geçici olarak olağan kılabilir; ama bu, kamusal alanın dışına çıkma izni vermez.

Kişi sayısının bu kadar az olduğu bir yerde klasik gözlem yoktur; bir yabancı araç ilçeye girdiği andan itibaren konuşulur. Bu yüzden Yenişarbademli dosyaları belge, açık kaynak ve kamusal yol düzeyinde yürütülür, sahaya çıkılırsa süre kısa ve nokta önceden belirlenmiş olur. Öne çıkan talepler miras kalan arazi ve evin paylaşımı, tarım ve hayvancılıktan doğan alacaklar, uzun süredir haber alınamayan yakın ve adres tespitidir. Kişinin telefonuna ya da hesaplarına erişilmez, konut ve arazi içine girilmez.

İl merkezine yaklaşık 73 km mesafedeki Yenişarbademli, merkezden bağımsız işleyen bir yerel düzene sahiptir; bu uzaklık saha planlamasını doğrudan etkiler. İlçe yaklaşık 2.400 kişilik nüfusuyla Isparta ilçeleri arasında 13. sıradadır; kilometrekareye düşen yaklaşık 10 kişi, sokak dokusunun ne kadar kalabalık olduğunu gösterir.

Dağınık köy yerleşimi ve sınırlı ulaşım seçenekleri nedeniyle Yenişarbademli'de saha planı, ilçe merkezine giriş-çıkış güzergâhları ve belirli günlerde yoğunlaşan hareket üzerine kurulur. Dosyaların bir bölümünde güzergâh Aksu, Sütçüler, Şarkikaraağaç çevresine uzanır; bu nedenle plan ilçe sınırında bitmez.