Domaniç Özel Dedektif

Domaniç'in nüfusu 1960'lardan bu yana azalmaktadır. Bir zamanlar kalabalık olan köyler boşalmış, ilçe merkezi bu dağlık ve ormanlık coğrafyada küçük bir yerleşim olarak kalmıştır. Çukurca beldesi ile otuz köy ilçenin idari dokusunu oluşturur; yüz ölçümü beş yüz otuz dokuz kilometrekare, rakım ise yaklaşık sekiz yüz yetmiş dört metredir. Domaniç adı Osmanlı'nın kuruluş çevresine dair anlatılarda sıkça anılır.

Domaniç, Bursa'nın İnegöl ilçesiyle komşudur ve ilçedeki ticaret ile iş ilişkilerinin bir kısmı bu yönde kurulabilir; İnegöl'ün mobilya ve ticaret ekonomisi bölgedeki çalışma çağındaki nüfus için bir çekim noktasıdır. Bu yüzden dosyalar çoğu zaman ilçenin içinde değil, kişinin gittiği şehirde çözülür.

Domaniç'te sahanın sınırını ölçek çizer. Otuz köyün çoğunda herkes birbirini tanır; yol kenarında uzun süre duran yabancı plakalı bir araç çok geçmeden sorgulanır. Bu yüzden dosyalar önce masa başında, açık kaynaklar ve bağlantılar üzerinden ilerler; saha ziyareti seçilirse kısa tutulur. Başlıca konular miras kalan tarla, orman ve hayvancılık işletmesinin paylaşımı, il dışında yaşayan kişilerin adresi, yaşlı yakınların mal varlığı ve bakımı ile kayıp kişi başvurularıdır. Kış aylarında dik yollar ve kar gözlem planını doğrudan sınırlar. Yaz aylarında köylere dönen hemşeriler ve tatilciler nüfusu geçici olarak artırır, sonbaharda yerleşim yeniden seyrekleşir; bir kişinin köyde bulunup bulunmadığı sorusu bu yüzden mevsime bağlıdır.

Domaniç, Kütahya il merkezine kuş uçuşu yaklaşık 53 km uzaklıktadır; merkezle bağı güçlü olsa da kendi çarşısı ve gündelik düzeni vardır. İlçe yaklaşık 13.900 kişilik nüfusuyla Kütahya ilçeleri arasında 7. sıradadır; kilometrekareye düşen yaklaşık 26 kişi, sokak dokusunun ne kadar kalabalık olduğunu gösterir.

Kırsal dokuda mesafeler uzun, yollar az ve hareket öngörülebilirdir. Domaniç'te çalışma, sürekli gözlem yerine kritik güzergâh ve zaman noktalarına odaklanır; bu yaklaşım hem maliyeti hem de fark edilme riskini düşürür. Dosyaların bir bölümünde güzergâh Tavşanlı, Kütahya Merkez, Emet çevresine uzanır; bu nedenle plan ilçe sınırında bitmez.