Taşova Özel Dedektif

Taşova, iki ilin ilçeleriyle çevrilidir: doğusunda Tokat'ın Erbaa'sı, güneyinde Turhal'ı, kuzeyinde Samsun'un Çarşamba'sı, batıda Ladik ve Amasya Merkez yer alır. 971 kilometrekarelik alanda yaklaşık 30 bin kişi yaşar; nüfusun yarıdan fazlası köylerdedir ve ilçede 63 köy vardır. Yeşilırmak vadisi boyunca uzanan yol, Taşova'yı Erbaa'ya bağlar; iki ilçe arasındaki günlük gidiş geliş sıradandır.

Tepe, Yeşilırmak, Yemişen, Cumhuriyet ve Doğu mahalleleri ile Sanayii Mahallesi ilçe merkezinin yerleşim yapısını anlatır. Taşova'nın kendi adliyesi vardır; belge ve tebligat işleri ilçede yürür. Bu hat üzerinde yaşayan biri için asıl önemli ayrıntı, çalışma yerinin ve evin farklı iller ve yargı çevrelerinde kalabilmesidir: Taşova'da yaşayıp Erbaa'da çalışan ya da tam tersi bir kişinin haftası iki il arasında bölünür. Taşova–Erbaa hattında ev bir ilde, iş yeri başka bir ilde kalabildiği için izleme, kişinin haritadaki fiilî rotasını izler; idari sınır planı belirlemez.

Yazın festivallerin düzenlendiği Boğalı Yaylası ilçenin sınırları içindedir; yayla dönemi köyden gelen ve geçici yerleşen nüfusu artırır. Küçük ilçelerde yabancı araç hemen fark edilir; Taşova'da gözlem bu yüzden kısa ve noktasaldır, uzun bekleyiş yerine yol güzergâhı ve belge çalışması öne çıkar. En sık gelen talepler tarım ve hayvancılıktan doğan alacaklar, ortaklık ve bayi uyuşmazlıkları, miras kalan taşınmazın kullanımı ve kayıtlı adresi ilçede olan kişinin fiilî yaşam yerinin tespitidir. Evlerin ve tarlaların içine girilmez; mülkiyet bilgisi için tapu ve kadastro kaydı, avukatın başvurusuyla edinilir.

İl merkezinden yaklaşık 43 km uzakta bulunan Taşova, kendi ekonomik ve sosyal düzenine sahip bir ilçedir. İlçe yaklaşık 30.000 kişilik nüfusuyla Amasya ilçeleri arasında 4. sıradadır; kilometrekareye düşen yaklaşık 31 kişi, sokak dokusunun ne kadar kalabalık olduğunu gösterir.

Dağınık köy yerleşimi ve sınırlı ulaşım seçenekleri nedeniyle Taşova'da saha planı, ilçe merkezine giriş-çıkış güzergâhları ve belirli günlerde yoğunlaşan hareket üzerine kurulur. Dosyaların bir bölümünde güzergâh Amasya Merkez, Suluova, Merzifon çevresine uzanır; bu nedenle plan ilçe sınırında bitmez.