Cide Özel Dedektif

Cide'ye Kastamonu Merkez'den yaklaşık seksen sekiz kilometre yol gerekir, bu yüzden ilçe il içindeki en uzak yerleşimlerdendir. Kıyıda Kasaba, Cumhuriyet ve Nasuh mahalleleri çarşıyı, plajı ve konut kuşağını oluşturur; Memiş, Irmak, Kemerli, Ece ve Kumluca daha dağınık mahallelerdir. Batıda Bartın'ın Kurucaşile ilçesi, kuzeyde Karadeniz, doğuda Doğanyurt ve Şenpazar uzanır. Ormanın içinden denize inen Devrekani Irmağı ilçenin ana akarsuyudur. Nüfusun yaklaşık yarısı kırsalda yaşar; köy yolları denizden dağa virajlarla tırmanır ve kıyıdaki bir gözlem noktasından yamaçtaki köye geçmek, mesafeden çok dönemeç sayısıyla ölçülür.

Cide'nin ekonomik kimliği denizden gelir. Tersanelerde tekne ve gemi yapımı sürer; şimşirden kaşık yapımı küçük bir el sanatıdır. Kadınların giydiği sarı yazma, yazar Rıfat Ilgaz'ın edebiyatında geçtiği için ilçenin simgesi olmuştur. Yaz aylarında Gideros ve çevresindeki koylara gelen günübirlikçi, ilçenin nüfusunu birkaç kat artırır; kışın çarşı sakinleşir ve yabancı plakalı araç hemen görünür.

Bu iki mevsim, gözlemi tam ters yönlerde etkiler. Yazın kalabalık kişiyi gizler ama kimliği doğrulamayı zorlaştırır; kışın ise kamusal noktalarda kişinin hareketi net okunur ama gözlemcinin dikkat çekmesi kolaylaşır. Pansiyon, yazlık ve tersane içi özel alandır, oraya girilmez. Cide'de öne çıkan dosyalar tekne ve tersane ortaklıklarından doğan güven sorunları, sezonluk kiralama ilanı dolandırıcılığı, sahil yazlıkçısı ile yerli arasındaki mal varlığı uyuşmazlığı ve il dışında yaşayanların köydeki ebeveyn hakkındaki soruları olarak toplanır.

İl merkezine yaklaşık 88 km mesafedeki Cide, merkezden bağımsız işleyen bir yerel düzene sahiptir; bu uzaklık saha planlamasını doğrudan etkiler. Nüfus açısından Cide, yaklaşık 22.000 kişilik nüfusuyla Kastamonu ilçeleri arasında 4. sıradadır.

Dağınık köy yerleşimi ve sınırlı ulaşım seçenekleri nedeniyle Cide'de saha planı, ilçe merkezine giriş-çıkış güzergâhları ve belirli günlerde yoğunlaşan hareket üzerine kurulur. Takip sırasında Şenpazar, Pınarbaşı, Azdavay yönündeki geçişler sık görülen senaryolardır; bu ilçelerdeki gözlem gereği yazılı kapsamda önceden belirtilir.