Ortaköy Özel Dedektif

Ortaköy'de bir Hitit şehri, Şapinuva, bir tarla yolunun ucundadır. Çorum'un güneydoğusunda, yaklaşık 810 metre yükseklikteki dağlık ilçe, Karadeniz ile İç Anadolu geçişinde kuruludur ve iklimi karasaldır. 1959'da ilçe oldu; Bahçelievler, Şirinevler, Suyolu ve Cumhuriyet mahalleleri küçük bir merkez oluşturur, geri kalanı köylere dağılır. Nüfus yedi sekiz bin kişi dolayındadır ve azalmaktadır.

Ekonomi yaklaşık yüzde seksen oranında tarım ve hayvancılığa dayanır. Buğday, arpa, nohut, mercimek ve haşhaş başlıca ürünlerdir. İncesu Kanyonu ve Aşdağul Mağarası doğa gezginlerinin uğrak noktalarıdır; Şapinuva ise Hitit dönemine ait arkeolojik bir yerleşimdir. Yaz aylarında kazı ekipleri ve araştırmacılar ilçeye hareket getirir; kışın kar ve don köy yollarını yavaşlatır. Çorum Merkez'e yaklaşık elli kilometre uzaklıktaki ilçede ayrı adliye olmadığı için hukuki işlemler Merkez'e taşınır; gün içinde Merkez'e gidip gelen kişinin hareketi bu yüzden kamusal noktalarda okunabilir.

Saha çalışmasında Ortaköy'ün özelliği küçüklüğü ve tarım ritmidir. Ekim, hasat ve harman haftalarında yollar traktör ve kamyonla dolar; bu dönemde bir kişinin hangi arazide çalıştığı kamusal yoldan görülebilir. Küçük çarşıda yabancı yüz hızla dikkat çeker. Öne çıkan talepler nohut ve mercimek ticaretindeki sözlü alacaklar, tarla alım satımında satıcının gerçek hak sahibi olup olmadığı, miras arazisinin fiilî kullanımı, il dışına göçmüş ailelerin köydeki ebeveyn soruları ve adresi belirsiz kişilerin tespitidir. Sit alanlarında fotoğraf ve kayıt yönetimin kurallarına tabidir; özel arazilere izinsiz girilmez.

İl merkezine yaklaşık 162 km mesafedeki Ortaköy, merkezden bağımsız işleyen bir yerel düzene sahiptir; bu uzaklık saha planlamasını doğrudan etkiler. TÜİK tabanlı verilere göre ilçe, yaklaşık 6.500 kişilik nüfusuyla Çorum ilçeleri arasında 9. sıradadır.

Dağınık köy yerleşimi ve sınırlı ulaşım seçenekleri nedeniyle Ortaköy'de saha planı, ilçe merkezine giriş-çıkış güzergâhları ve belirli günlerde yoğunlaşan hareket üzerine kurulur. Hareketin Bayat, İskilip, Kargı gibi yakın ilçelere uzanması ihtimali, dosya açılırken planlamaya dahil edilir.